Yenisey (Elegeş) yazıtlarındaki "Kürt Hanı" iddiası, 1930'lardaki hatalı bir okumanın 1990'larda siyasi propaganda malzemesi yapılmasından ibarettir. Talat Tekin ve Osman Fikri Sertkaya gibi modern Türkologlar, runik harflerin aslına dayanarak kelimenin Eski Türkçede "güzel, yakışıklı" anlamına gelen "Körtle Han" olduğunu ve etnik bir vurgu taşımadığını filolojik olarak kanıtlamıştır.

Orhun Yazıtları Türk yazı kültürünün en popüler simgesi olsa da Çoyr (687-88) ve Yenisey yazıtları gibi daha eski veya az bilinen çok değerli örnekler de mevcuttur. Türk yazı geleneği sadece taşla sınırlı kalmamış; 9. yüzyıla ait Uygur fal kitabı Irk Bitig ile kağıt üzerinde de hayat bulmuştur. Budist Uygurların bu mirası ve kaya yazıtları, Türk tarihinin kökenlerini aydınlatmak için en az Orhun abideleri kadar akademik ilgiyi hak etmektedir.

Eski Türk inancı (Tengricilik) monoteizm mi yoksa çoğulcu mu tartışılıyor. Bazı tarihçiler (Hikmet Tanyu gibi) Orhun Yazıtları’ndaki “Türk Tengri”, “Kök Tengri”yi tek tanrının sıfatları sayıp Türkleri kadimden tek tanrıcı (Hanif) görür.Ama “Öd Tengri” (Zaman Tanrısı) bunu bozar. Ergin’in hatalı çevirisi düzeltildi: “Öd Tengri buyurdu, insan hep ölmek için yaratıldı.” Bu, “Öd”, “Kök”, “Türk”ün ayrı tengri’ler olduğunu, inancın henoteist/çoğulcu yapıda olduğunu gösterir.